Meer lessen Nederlands inroosteren is zinloos. Aansluiten bij praktijkvakken is het devies!

Bron – TROUW

Mbo’er Nederlands laten bijspijkeren heeft geen zin

Laura van Baars − 10/07/15

© Nanne Meulendijks.

Gewoon een vak Nederlands, met vaste lesmethoden voor lezen en schrijven, verbetert de taalvaardigheid van mbo’ers nauwelijks. Mbo’ers aan het ROC Zadkine in Rotterdam die een jaar lang ongeveer 30 extra lessen Nederlands kregen, hebben er niets van opgestoken.

  • Volgens de onderzoekers zouden roc’s hun lessen Nederlands veel beter kunnen laten aansluiten bij praktijkvakken

     

Volgens een onderzoeksteam van het ROC Zadkine, het Centraal Planbureau en het Experisecentrum Nederlands is hun taalvaardigheid niet verbeterd, ondanks dat er 40 procent meer lesuren Nederlands werden ingeroosterd. Drie jaar lang werden drieduizend leerlingen op de hoogste mbo-niveaus, 3 en 4, onderzocht.

Het bijspijkeren van vaardigheden als samenvatten, evalueren, reflecteren, interpreteren of voorspellen – die allemaal voortvloeien uit taal – is volgens het kabinet hard nodig. Als stok achter de deur voor beter taalonderwijs wordt sinds dit schooljaar op het mbo-4 een taaltoets afgenomen die meetelt voor het diploma. Volgend jaar geldt dat ook voor mbo-3 en 2. Voor de leerlingen hangt er dus nogal wat vanaf of ze het vereiste taalniveau halen.

Niet meer weg te werken
De meeste docenten van het ROC Zadkine (55 procent) die door de onderzoekers ondervraagd werden, zijn pessimistisch over de haalbaarheid. Volgens hen zijn de achterstanden in lezen en schrijven bij veel leerlingen bij binnenkomst op Zadkine al zo groot dat die nooit meer zijn weg te werken. 30 procent van de leerlingen die aan een mbo-4-studie begint, schrijft inderdaad te slecht om een diploma te verdienen.

Hun leesvaardigheid is nog zwakker: 43 procent zit bij binnenkomst onder het vereiste niveau. Op mbo-3 zijn de diploma- eisen wat lager, maar schrijft nog steeds 30 procent van de eerstejaars te slecht en leest 10 procent onvoldoende. Om deze leerlingen te laten afstuderen, moeten er dus op het roc nog veel gebeuren.

Tussen 2011 en 2014 is dat niet gelukt in Rotterdam. Hoe kan dat? De onderzoekers hebben wel een paar verklaringen, maar kunnen niet zeggen wat nu echt de doorslaggevende reden is geweest. Wat opviel, is dat weliswaar extra lessen lezen en schrijven werden gegeven, maar dat de helft van de standaard ingeroosterde lessen Nederlands uitviel. Ook werden de extra lessen vaak niet gegeven door bevoegde leraren. De motivatie van de leerlingen was ook niet al te groot, mede omdat in het laatste schooljaar van de proef, 2013-2014, de taaltoets nog niet meetelde voor een diploma.

Centrale taaltoets
Maar de belangrijkste les die de onderzoekers trekken, is dat een brede aanpak van het vak Nederlands niet leidt tot resultaat bij zo’n uiteenlopende groep praktisch ingestelde leerlingen.

“Veel mbo-bestuurders denken dat het vak Nederlands is ‘afgedekt’ als er twee uur per week Nederlands wordt ingeroosterd, met een programma dat voor alle studenten gelijk is”, zegt onderzoeker Roos Scharten van het Expertisecentrum Nederlands. “Dit onderzoek heeft laten zien dat deze veronderstelling niet de juiste hoeft te zijn. Het kan zelfs leiden tot problemen voor studenten wanneer de centrale taaltoets wordt doorgevoerd.”

Volgens de onderzoekers zouden roc’s hun lessen Nederlands veel beter kunnen laten aansluiten bij praktijkvakken. De student zou dan gemotiveerder zijn en de docent blijft dichter bij zijn eigen capaciteiten, stijl van lesgeven en de wensen van de studenten.

Dat de roc’s het vak Nederlands anders moeten inrichten, is nog maar een begin van beter taalonderwijs. Vanaf schooljaar 2017/2018 moet er ook een verplichte toets Engels worden afgenomen in het mbo-4.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s